Στις καλένδες και πάλι οι αναγκαίες αποκαταστάσεις, παρεμβάσεις και εργασίες στα Τσαμάκια Μυτιλήνης
Οι Φίλοι Ιστορικής Μνήμης και Πολιτιστικής Δημιουργίας, με έγγραφό μας προς τον κ.Δήμαρχο Μυτιλήνης, τους συναρμόδιους Αντιδημάρχους Περιβάλλοντος, Πολιτισμού, Τουρισμού,την Τεχνική Υπηρεσία,τους Εκπροσώπους δημοτικών παρατάξεων και το Συμβούλιο Δημοτικής Κοινότητας Μυτιλήνης, επισημάναμε τα παρακάτω :
Στο πρόσφατο Δελτίο Τύπου του Δήμου Μυτιλήνης, διαβάσαμε (περιχαρείς), για το δρομολογούμενο έργο της ανάπλασης του χώρου στα Τσαμάκια. Θυμίζουμε, ότι ο εμβληματικός αυτός χώρος της πόλης μας, είναι χαρακτηρισμένος από το 2016, ως «Μαρτυρικός Τόπος Ιστορικής Μνήμης».
Όμως, από την ανάγνωση του Δελτίου Τύπου, διαπιστώσαμε (κατάπληκτοι…) ότι, στην περιγραφή των επικείμενων εργασιών ανάπλασης (περιπατητικές διαδρομές, εγκαταστάσεις αναψυχής κλπ) ΔΕΝ ΑΝΑΓΡΑΦΕΤΑΙ ΑΠΟΛΥΤΩΣ ΤΙΠΟΤΑ, για το Μνημείο των εκτελεσμένων συμπατριωτών μας από τα ναζιστικά στρατεύματα κατοχής.
Θέλουμε να πιστεύουμε, ότι σίγουρα περιλαμβάνονται εργασίες ανάδειξης και προστασίας του Μνημείου, και ότι απλώς ήταν τυχαία η παράλειψη στο Δελτίο Τύπου του Δήμου, στην περιληπτική αναφορά των εργασιών που θα εκτελεστούν. Αδυνατούμε να πιστέψουμε, πως η παράλειψη είναι και ουσιαστική, μιας και κάποιοι σίγουρα ενοχλούνται από την ύπαρξη του Μνημείου των εκτελεσμένων από τους Ναζί, και οι οποίοι («ενοχλούμενοι») δεν επιθυμούν τη διατήρηση της Ιστορικής Μνήμης.
Θα έχουμε την υπομονή, να αναμένουμε τη σχετική απάντηση- διευκρίνιση της Δημοτικής Αρχής.
Με την ευκαιρία, επαναφέρουμε το σχετικό μας υπόμνημα, που έχουμε υποβάλει τρεις φορές προς τον Δήμο, με τις συγκεκριμένες προτάσεις μας για την προστασία και ανάδειξη του Μνημείου. Όπως αρμόζει σε έναν κηρυγμένο «Μαρτυρικό Τόπο Ιστορικής Μνήμης». (Με την ελπίδα, ότι δεν έχει περιπέσει στις καλένδες του Δήμου…).
Έχουμε στείλει τις προτάσεις μας, προς όλους τους συναρμόδιους του Δήμου, με τα Αρ.Πρ: 12958 στις 19 Απριλίου 2024, με το Αρ.Πρωτ. 22298 στις 4 Ιουλίου 2024,αλλά και με δημόσια παρέμβασή μας τον Σεπτέμβρη του 2024.
Στην προηγουμένη δημοτική αρχή είχαμε κάνει επανειλημμένες παρεμβάσεις και διαμαρτυρίες, αφού μετά την ολοκλήρωση του έργου στον περιμετρικό δρόμο του Κάστρου (ο οποίος από την 16η Μαρτίου 1981, έχει ονομασθεί από το Δημοτικό Συμβούλιο Μυτιλήνης ως «Οδός Εθνικής Αντίστασης»), το μνημείο των 42 Εκτελεσμένων συμπατριωτών μας που βρίσκεται στα Τσαμάκια, αντί να αναβαθμιστεί, υποβαθμίστηκε με τα παρακάτω :
*Με την τοποθέτηση κολώνας και ενός μεγάλου μεταλλικού κιβωτίου της ΔΕΗ μπροστά από το Μνημείο.
*Με κάδους απορριμμάτων δίπλα στο Μνημείο.
*Με την ανεξέλεγκτη στάθμευση στον παρακείμενο πλακόστρωτο χώρο και μέσα στο δασύλλιο.
*Στην ευρύτερη περιοχή του Μνημείου, η θέση του καφενείου του Απελή γέμισε αυθαίρετες κατασκευές, πού περισσότερο το μίσος και την κακογουστιά προβάλουν, παρά οτιδήποτε άλλο.
Σήμερα πια πιστεύουμε ότι η μόνη εφικτή λύση για το φτιασίδωμα των κατασκευών που κρύβουν το Μνημείο, είναι να τοποθετηθούν μπροστά τους κατάλληλες ενημερωτικές πινακίδες, ως μια μικρή μόνιμη έκθεση, με σχετικό φωτογραφικό υλικό και μικρά κείμενα σχετικά με το παρελθόν της περιοχής, που θα βοηθούσε ώστε να περιορισθεί η αισθητική υποβάθμιση.
Τα Τσαμάκια ποτίστηκαν με το αίμα των εκτελεσμένων Αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης ενάντια στον Γερμανικά στρατεύματα κατοχής. Ποιοι ευθύνονται που δεν επανατοθετήθηκαν ακόμα οι κατεστραμμένες πινακίδες : «Οδός Εθνικής Αντίστασης» ;
Απαιτούνται ενέργειες, για τη σύνδεση της νέας γενιάς με την ιστορία του ευρύτερου χώρου. Αναγκαίες θεωρούμε τις αποκαταστάσεις, όσων αρνητικών ενεργειών επισημάναμε παραπάνω και βέβαια πρέπει να τοποθετηθούν άμεσα καλαίσθητες πινακίδες οδοσήμανσης «Οδός Εθνικής Αντίστασης», όπως είχε ονομάσει τον δρόμο το Δημοτικό Συμβούλιο Μυτιλήνης από την 16η Μαρτίου 1981.
Ιδιαίτερα θα πρέπει να τοποθετηθεί ένα ταιριαστό χαμηλό καγκελάκι σε ακτίνα πέντε μέτρων περιμετρικά του Μνημείου των 42 Εκτελεσμένων Συμπατριωτών μας, ώστε τουλάχιστον να μην παρκάρουν κάθε είδους οχήματα πάνω στο Μνημείο και μέσα στο δασύλλιο !
Απαραίτητες φυσικά θεωρούμε, ρυθμίσεις για την πεζοδρόμηση και επιτήρηση του δρόμου, καθώς και την συνεχή φροντίδα όλης της περιοχής με τις αναγκαίες συντηρήσεις, ώστε να εκπληρώνονται οι λόγοι για τους οποίους το έργο εγκρίθηκε, χρηματοδοτήθηκε και εκτελέσθηκε ως πεζόδρομος, ποδηλατόδρομος και ένα τμήμα του ως ήπιας κυκλοφορίας.
Φίλοι Ιστορικής Μνήμης και Πολιτιστικής Δημιουργίας
Φίλοι Ιστορικής Μνήμης και Πολιτιστικής Δημιουργίας
Μυτιλήνη, Απρίλη 2026
Αρ. Πρωτ. Δήμου Μυτιλήνης:
Προς: κ. Δήμαρχο Μυτιλήνης,
κ. Προϊστάμενο Τεχνικής Υπηρεσίας
Δήμου Μυτιλήνης
Θέμα: ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΣΤΑ ΤΣΑΜΑΚΙΑ
Σχετ. :Το με αρ. πρωτ. 005775/17-3-2026 έγγραφο της Δ/νσης Τεχνικών Υπηρεσιών.
Ύστερα από το παραπάνω σχετικό έγγραφό σας που αφορά την ανάπλαση του δάσους «Τσαμάκια» και ειδικότερα τις εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης του χώρου του Μνημείου, που ενδεικτικά παρουσιάζονται σε επισυναπτόμενο απόσπασμα- εικόνα, θεωρούμε αναγκαίο να παραθέσουμε τις παρακάτω επισημάνσεις μας, που έχουν σχέση με τις επανειλημμένες παρεμβάσεις και διαμαρτυρίες μας προς τις δημοτικές αρχές.
- Στο σχέδιο παρεμβάσεων δεν γίνεται καμιά μνεία για την απομάκρυνση των κατασκευών (τσιμεντένιος στύλος και μεταλλικό κιβώτιο) που τοποθετήθηκαν πριν από τέσσερα χρόνια μπροστά από το Μνημείο και έκτοτε το «στραγγαλίζουν» και το προσβάλλουν αισθητικά, πόσο μάλλον δε αφού αυτές οι κατασκευές δεν εμφανίζονται καν στο επισυναπτόμενο απόσπασμα.
- Όσον αφορά την ανεξέλεγκτη στάθμευση στον δεξιά παρακείμενο πλακόστρωτο χώρο, μέσα στο δασύλλιο, πράγματι αυτό αντιμετωπίζεται με την κατασκευή φράγματος που απαγορεύει την πρόσβαση στο χώρο του δασυλλίου.
Με έκπληξη όμως παρατηρούμε ότι η μελέτη που εκπονείται προτείνει και μετατρέπει την προαναφερόμενη ανεξέλεγκτη στάθμευση, σε νέα «νόμιμη» μεταφέροντας την, λίγα μέτρα αριστερά του Μνημείου δημιουργώντας στο κεντρικότερο σημείο του αλσυλλίου νέο χώρο στάθμευσης αυτοκινήτων 17 θέσεων (!!!) και μάλιστα σε βάρος της ήδη υπάρχουσας πλακοστρωμένης πλατείας. Έτσι αν υλοποιηθεί και αυτή η μελέτη θα αποδώσει ένα Μνημείο με εκατέρωθεν δυο χώρους στάθμευσης στον άμεσο περιβάλλοντα χώρο του… Δεν νομίζουμε, φυσικά, ότι αυτό τιμά ένα χώρο που έχει κηρυχτεί με ομόφωνη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου του πρώην Δήμου Λέσβου-υπάρχει και σχετική μαρμάρινη πλάκα αριστερά του μνημείου ως «Μαρτυρικός Τόπος Ιστορικής Μνήμης». Για το λόγο αυτό πιστεύουμε ότι δεν πρέπει να υλοποιηθεί η νέα αυτή παρέμβαση που θα δημιουργήσει νέες τελεσμένες κατασκευές και θέσεις δύσκολα ανατρέψιμες, όπως οι τοποθετήσεις στύλου και μεταλλικής κατασκευής που προαναφέραμε.
Δεν γνωρίζουμε το σύνολο των παρεμβάσεων στον περιβάλλοντα χώρο του μνημείου, πιστεύουμε όμως ότι στον ήδη πλακοστρωμένο χώρο πρέπει να το τοποθετηθούν παγκάκια-σήμερα δεν υπάρχει κανένα- που αποτελούν άμεσο στοιχείο για την λειτουργικότητα των δημοσίων χώρων βοηθώντας τους περιπατητές, επισκέπτες, μεγάλους και μικρούς, να σταθούν για λίγο και να απολαύσουν τον χώρο αυτό. Ας μη ξεχνάμε ότι η προηγούμενη παρέμβαση ανάπλασης εγκρίθηκε, χρηματοδοτήθηκε και εκτελέστηκε για να έχουν οι πολίτες της Μυτιλήνης και οι επισκέπτες της έναν παραλιακό δρόμο, με κύρια χαρακτηριστικά πεζόδρομου, ποδηλατοδρόμου και κατά δεύτερο λόγο ήπιας κυκλοφορίας δρόμο.
Τέλος, για τις εργασίες συντήρησης του άμεσου χώρου στο μνημείο θα θέλαμε να τονίσουμε ότι η νέα κατασκευή παρτεριού περιμετρικά του μνημείου θα πρέπει να επεκταθεί εκατέρωθεν μέχρι και τα πρώτα λίθινα κολωνάκια που συναντάμε μπαίνοντας στο μνημείο. Στο παρτέρι αυτό προτείνουμε να φυτευθούν αειθαλείς θάμνοι (αγγελική ή ελαίαγνο ή λιγουστρίνι πανασέ) που να αντέχουν στην ξηρασία και να δημιουργούν ένα φυτοφράκτη, ύψους 1,50 έως 2,00μ. που θα οριοθετεί το χώρο του μνημείου και θα εμποδίζει -στο μέτρο του δυνατού- την ορατότητα των κατασκευών που το προσβάλλουν αισθητικά.
Ελπίζοντας ότι οι προτάσεις μας θα εισακουστούν, προς όφελος της πόλης, των πολιτών, των επισκεπτών και της Ιστορικής Τιμής και Μνήμης προς τους μάρτυρες της Κατοχής.